...Դուք սիրում
եք մտածել մենակության մասին: Դուք սիրում եք...
մտածել: Ձեզ համոզել եք, թե իբր երազում եք մենակ մնալ: Իսկ մենակության աչքերին
դեմ դիմաց՝ նայե՞լ եք, ոռնացե՞լ եք մենակությունի։
Տեսեք այդպիսի
մարդկանց, մտեք նրանց մաշկի մեջ, բայց դուք ինչպե՞ս պիտի դա անեք: Երկու ամսով իբր
փախել եք քաղաքից, ապրում եք երեք սենյականոց համարում, ամեն րոպե նայում ձորին, պառկում
եք - վեր կենում, կարդում և հիացած եք ձեզնով՝ տեսեք, ես թողել եմ Երևանը, եկել եմ
անհայտություն, տեսեք և հիացեք ինձնով։
Ավելի անկեղծ
ասե՞մ: Այս ամիսներին դուք պարզապես «հոգեկան դիետա» եք պահում: Նստել - որոշել եք՝
երկու ամիս չձևանալ, չհիանալ սեփական անձով, չհավանել սեփական գրքերը, որևէ կնոջ չասել,
թե սիրում եք, եթե չեք սիրում... ծոմ պահելու պես մի բան: Այդ ծոմը կպահեք, կանցնի,
հետո կվերադառնաք մեր սքանչելի քաղաքամայր և «պտտվիր, պտտվիր կառուսել»։
Ինձ թվում
է դուք դեռ չեք սիրել, որովհետև սիրո համար վճարում են: Դուք սերը մինչև հիմա ձրի եք
ստացել: Չեմ մեղադրում, որովհետև դեպի ձեզ ձգվել են, դուք էլ մեծահոգաբար, ընդունել
եք: Անցյալ տարի լիներ, դուք իմ սերն էլ կընդունեիք: Հիմա չընդունեցիք, ուրեմն, ձեր
մեջ ինչ-որ երկրաշարժ կա։
Կարողացեք
վճարել սիրո համար՝ թեկուզ մեկ-երկու անքուն գիշեր, մի ապտակ ստացեք սիրած մարդու համար,
մի տեղ նվաստացեք… Դուք մինչև հիմա ուրիշների սիրո մասին եք գրել, հաճախ կողքից նայելով,
նրանց տխուր-ուրախ պատմությունները լսելով: «Սերը» գրեք, ոչ թե «սիրո մասին»: Հանուն
սիրո՝ որևէ հիմարություն արեք, որևէ անհաշվենկատ քայլ, խենթություն…Չգիտեմ, երևի չեք
անի։
Ձեր մեջ
դեռ երեք ջահելություն չծախսած կրակ կա, բայց կրակը դուք ճգնում եք զմռսել: Կրակի պահածո
լինո՞ւմ է… Դուք, պարզապես վախենում եք ապրել: Ես գիտեմ, այո՛, այո՛, մարդկանց դուք
սիրում եք և դեմ չեք, որ նրանք երջանիկ լինեն, պայմանով, որ ձեր ուսերին հոգս չդառնան:
Իսկ սերը միայն հոգս է, բեռ, ինքնազրկում: Դուք ձեր խաչի վրայից մի անգամ նայեցի՞ք
խաչված մարդուն: Իսկ խաչված եղե՞լ եք, ինչո՞վ եք դժբախտ եղել, ինչո՞վ՝ բախտավոր… Մտածե՞լ
եք մի օր, թե ինչո՞ւ էր դժբախտ կոմս Տոլստոյը: Ամեն բան ուներ, չէ՞, հանճար, փառք,
կարողություն, բայց խաչված էր և այդ խաչի վրայից էր նայում մարդուն: Ինձ այդպես է թվում,
որ իսկական արվեստագետը պիտի ունենա իր սեփական Խոր-վիրապը, որի գլխին անգամ երկինք
չկա: Վտանգավոր է միայն լեռան գագաթից աշխարհին նայելը: Դուք ունեցա՞ք ձեր Խոր-վիրապը…
Հիմա կարծես թե ուզում եք ունենալ, բայց Խոր-վիրապը երեք սենյականոց չի լինում, մանավանդ,
չորրորդ հարկում։
Ինձ շատ
են ասել, թե դուք դժբախտ եք ընտանիքում, այսինքն, ինքներդ եք ձեզ դժբախտ համարում...
Մի զարմացեք, գրողի կյանքը բոլորը գիտեն, դուք ակվարիումի մեջ եք ապրում: Դուք չեք
մեծ, Հայաստանն է փոքր... իսկ գուցե դժբախտը ձեր կի՞նն է... Դուք ի՞նչ եք տվել նրան՝
հագուստնե՞ր, կահո՞ւյք, ավտոմեքենայով գնալ-գա՞լ... Կասեք՝ նաև ազատություն: Նախ՝ ազատությունը
տվել եք, որ փոխարենը՝ ազատություն ստանաք և այդ ազատությունը բավական շռայլ շախսում
եք: Իսկ նա ի՞նչ անի այդ ազատությունը. կնոջ համար ի՞նչ է ազատությունը, երևի սիրեկա՞ն...
Կհանդուրժեի՞ք... Երևի, միայն թե նա հանգիստ թողնի ձեզ: Իսկ գուցե ձեր կինը ամենևին
էլ ազատությո՞ւն չի ուզում, ուզում է ստրուկ լինել, ենթարկվել՝ իբրև հարճ, ապրել ձեր տակ ծվարած: Դա հոգս է, դուք վախենում եք հոգսից:
Գիտեմ, կասեք, թե հանճարեղ գրողների կանայք անգամ չեն հասկացել իրենց ամուսիններին,
անուններ կտաք, Լև Տոլստոյ կինն օրինակ, մի քանիսին էլ ես կավելացնեմ: Հետո՞... Բայց
դա նշանակո՞ւմ է, արդյոք, որ եթե գրողի կինը չի հասկանում իր ամուսնուն, այդ գրողն
ուրեմն, հանճար է... Կներեք, ես արդեն անցնում եմ իմ ամեն չափ ու սահմանը... Չորս տարի
է ես ուսումնասիրում եմ ձեր կյանքը, և շնորհակալ եմ բախտից, որ մեզ հանդիպացրեց, մեկ
է, ես մի օր կգայի ձեզ մոտ և կասեի այս ամենը։
